Via Sebaste yani Türkçe adıyla İmparator Yolu’nu daha önce duymuş muydunuz?

Türkiye’de tarihten bir çok yapıtın önde gelenlerinden biri de Romalılar tarafında yapılmış, günümüze ulaşan iki bin yıldan fazla ömürlü yollardır. Bunların bazıları Roma’da bulunan lejyonlarının sahilden iç kısımlara hızlı bir şekilde gönderilmesi ve Roma topluluklarını bir arada tutmak için yapılmıştı.

Via Sebaste Nedir

Via Sebaste Nedir?

Antalya ve Göller Bölgesi civarında bu amaçla inşa edilmiş heybetli yollara Via Sebaste (İmparator Yolu) deniyordu. “Via” kelimesi yol, sokak anlamına geliyordu. “Sebaste” ise, Latincedeki Augustus isminin dişi hali olan Augusta’nın Yunanca’da ki karşılığı olup, Roma İmparatoru Augustus ve takipçilerini onurlandırmak üzere kullanılıyordu.

Aslında bu yol en başta Roma İmparatorluğunun bölgeye atadığı yerel valilerin doğu Pisidia’da yaşayan ve güney, hatta orta Pisidiaya kadar yayılan Homonadları kontrol altında tutmakta başarısız olması üzerine inşa edilmişti. Çünkü, bölgenin dağlık coğrafyası denetimi güçleştiriyor, sürekli bir barış sağlanmasını engelliyordu.

Via Sebaste Neden İnşa Edildi

Via Sebaste Yolları Neden İnşa Edildi?

İÖ 25 yılında başkenti Ankara olan Galatia eyaletini kuran ve Pisidia Antakyası’nı bu eyalete bağlayan Roma İmparatoru Augustus, İÖ 6’da bölgedeki Homonadların üzerine askeri birlikler göndererek bu dağ kavmini yenilgiye uğrattı. Sonrasında da bu dağlık bölgedeki Roma egemenliğini tereddüde yer bırakmayacak şekilde tesis etmek amacıyla askeri koloniler kurmaya ve bu kolonileri birbirine bağlayacak yol şebekesi inşa etmeye girişti.

İşte Via Sebaste, kurulan bu kolonilerle halkı belirli bir otorite etrafında toplamak yönündeki çabaların ürünüdür. Romalı mühendisler, sahil şeridini dağlık iç kesimlere bağlayan bir yol inşa etmek için kireç taşı kaya kütlelerini dikdörtgen bloklar haline getirerek olağanüstü bir iş çıkarttılar.

Sonuçta ortaya çıkan Via Sebaste yol şebekesi ile Roma, eskiden beri askeri merkez işlevi taşıyan, artık bir tür yol kavşağı haline gelen Pisidia Antakyası’nı yeni kurduğu kolonilere bağladı.

Via Sebaste, Antiokheia’da ikiye ayrılarak Homanadları saracak şekilde güneydoğu ve güneybatıya yönlendirildi ve her iki kolun arasına da tali yollar yapıldı. Augustus İS 14’te hayata gözlerini kapadığında Pisidia bölgesindeki bağımsız kent devletlerinin imparatorluğa entegrasyonu da tamamlanmıştı. Augustus’tan sonra Tiberius zamanında da Via Sebaste üzerinde Konya, Misthia (Beyşehir) Laodikeia (Ladik) gibi koloniler kuruldu.

Diocletianus döneminde (İS 284-305) tarihte ilk olarak başkenti Antiokheia (Yalvaç) olmak üzere başlı başına bir eyalete dönüştü. Günümüzde İmparator Yolu ya da Kral Yolu olarak da adlandırılan ve Pamfilya ile Pisidia toprakları üzerinde yer alan yollardan bazıları belirli bölümleriyle hala ayakta.

Via Sebaste Nerede

Via Sebaste Yolları Nerede?

Günümüze en iyi şekilde ulaşmış Via Sebaste yollarından biri Toros Dağları’nın eteklerindeki Akseki ilçesine bağlı Cendeve köyünde. Diğeri ise Isparta Sütçüler yakınlarındaki Adada antik kentinin
hemen arkasında görülebilir, hatta yürünebilir. Yolu kesme taş döşenerek yapılmış olan Adada, Türkiye’de ayakta kalmış antik kentler içinde en etkileyicilerden biri.

Ancak kentler arası yolların biraz uzağında kalmış olmasından ötürü fazla ziyaretçisi olamıyor. Adada, yöre halkı tarafından, Aziz Pavlus’un (St. Paul) adından türetilen Karabavlu Yaylası olarak
da anılıyor.